Tadımda yoğunluk neyi anlatır
Aroma yoğunluğu, bir tütünün notalarının ne ölçüde baskın algılandığını anlatan bir ölçüttür; nota çeşitliliğiyle karıştırılmamalıdır. Tadıma ateşlemeden girişmek doğru olur, çünkü kuru yaprağın ham kokusu elinize bir referans noktası sağlar bilhassa tadıma yeni başlayanların gözünden kaçan bir noktadır. Bu aşamada no. 1 tubos nasıl içilir benzeri tüple korunan bir kutu ile romeo julieta no. 2 tekli gibi tekli bir çubuk yan yana denenebilir. Yakılmamış çubuğu çekerken ağıza gelen tat ne kadar belirgin ise yoğunluk o ölçüde fazla sayılır hem de bu küçük alışkanlık bütün notları daha güvenilir bir temele oturtur. Sonucu hemen yazmak iyi olur, çünkü hafıza çabucak kaybolur. Her çubuğu iki kez koklamak yanılmayı azaltır çünkü gürültülü ortamlarda hafif notalar çabucak gözden kaybolur. Yoğunluk tek başına kalite göstergesi değildir; sadece şiddeti gösterir. Bu yüzden ilk denemede acele etmemek ve kriterleri önceden netleştirmek en doğru yol olur. Kriter netleşince her puro aynı terazide değerlendirilir ve notlar birbiriyle tutarlı olur. Değerlendirme sırasında dikkat dağıtıcı şeyler uzakta kalırsa dikkat güçlenir.
Yanışın üç evresinde aroma gücü
Bir çubuğun aroması baştan sona değişir; bu yüzden aroma gücünü tek seferde ölçmek yanıltıcıdır üstelik erken davranıp hüküm vermek sık görülen bir hatadır. İlk üçte birlik bölümde koku genellikle yumuşak ve net başlar elbette bu düzen her üründe birebir geçerli olmayabilir. Romeo julieta no. 3 tubos gibi tüplü ve kısa bir çubukta bu kısım çabuk geçer çünkü asıl tat çoğu zaman burada gizlidir. İkinci evrede aroma gücü çoğu zaman zirveye yaklaşır ve notalar koyulaşır ve çoğu zaman başlangıçtaki çekişlerden çıkarılan sonuç yarım olur. Petit churchills tadım notları benzeri kalın çaplı bir vitolada bu yükseliş daha yavaş gelir gerçekten bu sebeple yavaş ilerlemek ödüllendirir. Son bölümde sıcaklık yükseldiğinden acımsı notalar öne çıkabilir nitekim ısınan yaprak kendi karakterini ancak ortalarda ortaya koyar. Üç evre için ayrı bir not vermek daha tutarlı sonuç verir. Evrelerin sınırı çoğu zaman net değildir, bu yüzden kabaca üç parçaya ayırmak yeterlidir. Değişimleri yakalamak adına nefes sıklığını değiştirmemek gerekir. Art arda nefes almak sıcaklığı yükseltir ve aromayı bozar.
Tadım notlarında basit puan ölçeği kurmak
Yoğunluğu puanlamak öznel izlenimi daha net hâle getirir mutlaka aynı ışık ile sakin bir ortam seçilmelidir. Birden beşe giden bir ölçek çoğu kişi için işe yarar bu da değerlendirmeleri kişiden kişiye daha tutarlı kılar. 1 hafif aromayı, 5 ise ağızda uzun süre kalan yoğun notayı gösterir bu sayede dikkat dağılmaz ve yorum doğruluğu artar. Petit julietas gibi ince ve kısa bir çubuk genellikle düşük basamaklarda kalır ve sonradan okunduğunda neyi kastettiğiniz kolayca hatırlanır. Kısa boylu yirmi beşlik kutu gibi aynı boydaki bir kutu ise yumuşak tonları yüzünden benzer bir puan çıkarabilir yoksa aynı çubuk iki farklı puan çıkarabilir. Puanı yazmadan önce birkaç çekiş yapmak gerekir diğer taraftan yarım notlar yazmak gereksiz bir yük yaratır. Skalayı her seferinde aynı tutmak karşılaştırmayı güvenilir yapar. Skalanın orta noktası en çok tercih edilen değerdir, zira ılımlı aromalar çoğunluğu kapsar. Uçlardaki notlar yalnızca istisnai hâllerde verilmelidir. Bu sayede kayıtlar anlamlı olur.
Kalın çubuk ile ince çubuk arasında yoğunluk farkı
Çubuğun kalınlığı, dumanın sıcaklığını ve aroma gücünü doğrudan etkiler bu nedenle yanış çizgisinin düzgün gitmesini de izlemek gerekir. İnce bir çubuk daha çabuk ısınır, dolayısıyla baharatlı tonlar çabuk öne çıkar nitekim dar çaplılarda sıcaklık artışı çok daha çabuktur. Tadımda petit royales gibi ince ve kısa bir çubukta bunu hemen fark edersiniz yanma temposu ise tadı doğrudan etkileyen bir unsurdur. Kalın çubuklarda duman daha yavaş akar ama notalar sonradan belirir hem de bu çabukluk tadın algılanma süresini daraltır. Regalias de londres nasıl içilir benzeri bal ve badem tonlu bir kutu bu çizgiyi iyi örnekler kül oluşumu düzensizse yorum bölümüne yazılmalıdır. Yavaş yanış aromayı daha okunur yapar fakat şiddetini düşürmez aksine kalın çubukta ısı daha geniş bir alana yayılır. Dolayısıyla çapı not defterine yazmak gerekir. Farklı kalınlıklarda iki ürünü aynı oturumda tadarken önce inceyi sonra kalını içmek iyi olur. Böylece yoğun aroma ince olanın izlenimini bastırmaz. Aradaki bekleme zamanı en az otuz dakika tutulmalıdır.
Koku ile tadı birbirinden ayırarak değerlendirme
Lezzet iki kanaldan algılanır: dildeki his ve burun boşluğunun yakaladığı koku oysa ikisi karşılıklı besler fakat eş anlamlı değildir. Gücü doğru ölçmek için ikisini ayrı ayrı yazmak iyi olur bu fark ilk bakışta önemsiz gelse de yorumları oldukça etkiler. Nefesi dudaktan bırakırken burun yoluyla hafifçe bırakmak retrohale denemesidir mesela hafif bir soluk aromayı daha geniş açar. Romeo y julieta short churchills gibi kremsi bir robusto bu denemede koku katmanını net verir ayrıca nezle halindeyken yapılan değerlendirmeler sağlam sayılmaz. Short sports neye benzer benzeri ince bir çubuk ise fındıksı notayı daha hızlı geçirir hızlı bir çekiş de ince notaları örter. Yoğunluk dilde zayıf fakat koku tarafında yüksek çıkabilir aynı şekilde ağır bir yemekten sonra algı körelir. Bu iki notu yan yana koymak aydınlatıcıdır; İki puanı ayrı yazmak kafa karışıklığını giderir. Yeni başlayan tadımcılar açısından önce burundan algılanan ipuçlarına bakmak işi basitleştirir. Zamanla dil tarafı da ayrıntı vermeye başlar. Farklı aromaları adlandırmayı denemek algıyı güçlendirir.
Su ve kahve ile aroma algısı
Ağız yorulduğunda aroma gücü gerçekte olduğundan düşük hissedilir üstelik öğün arasında tadım yapıyorsanız bu önlem iyice değer kazanır. Bu yüzden her denemeden önce ılık su almak iyi bir alışkanlıktır bu basit önlem yoğunluğun olduğu gibi okunmasını sağlar. Wide churchills aroma profili benzeri geniş çaplı, serin dumanlı bir kutu deneniyorsa su yeterlidir çünkü doymuş bir damak en güçlü aromayı bile silik gösterir. Şekersiz kahve kavrulmuş notalarını öne çıkarır, şekerli içecek ise notaları gölgeler ayrıca çok soğuk içecekler damağı duyarsızlaştırır ve aroma algısını düşürür. Beşli ince puro paketi benzeri ince ve beşli bir pakette kuru tütün karakteri su ile daha net görünür o nedenle temizlik adımı atlanmamalıdır. Yanındaki içeceği her tadımda aynı seçmek karşılaştırmayı bozmaz gerçekten tatlı içecekten hemen sonra baharatlı notalar olduğundan sert hissedilir. Yemekten hemen sonra tadım yapmak önerilmez. Kahve ve su dışında çay de düşünülebilir; önemli olan içeceğin sade kalmasıdır. Damak tazelendikten sonra birkaç dakika beklemek iyi sonuç verir. Aceleyle başlanan tadım çoğunlukla hatalı kalır.
Mini ve club sigarillo arasında aroma gücü
Sigarillo formatında yanış kısa olduğundan yoğunluk dalgalanması daha dar bir aralıkta kalır üstelik başlangıç notu bu ölçülerde çabucak silinebilir. Bu yüzden ilk çekişler ile son çekişler arasındaki farkı yakalamak özen ister bu yüzden küçük bir çubuk büyük boy bir ürüne göre daha dikkatli incelenmelidir. Tadımda 20 club sigarillo benzeri club kalınlığında bir çubuk orta bölümü genişletir ve yoğunluğu izlemeyi rahatlatır zira her nefesin ağırlığı daha büyüktür. Teneke kutulu mini sigarillo gibi mini ölçü ise kakao notasını hızla ortaya koyup sona erer çünkü değişim uzun süre değil saniyeler içinde olup biter. Kısa çubuklarda iki çubuk denemek tek çubuktan daha sağlam izlenim verir bu sebeple sakin ve dengeli çekiş önerilir. Kutu aroması yakmadan önceki ilk notu belirler dolayısıyla yazmayı çubuk yanarken değil de hemen bitince denemek kolaylık sağlar. Bu izlenimi ayrıca yazmak yararlıdır. Boy kısaldıkça tat ayrıntısı daralır, fakat yoğunluk hissi korunabilir. Bu yüzden küçük çubuk notlarını büyük boy kayıtlarıyla doğrudan kıyaslamamak gerekir. Ayrı sayfa kullanmak yararlıdır.
Tekrarlı tadımla yoğunluk yargısını sağlamlaştırmak
Tek seferlik bir deneme yoğunluk hakkında kesin bir fikir sunmaz yani her tadım bir öncekinin üstüne inşa edilir. Ruh hali, oda kokusu ile zaman izlenimi etkiler bu düzen birkaç denemeden sonra belirgin katkı sağlar. Bu yüzden küçük bir tadım defteri tutmak işe yarar aksi takdirde aynı aromalar defalarca yeniden keşfedilir. 20 aniversario tadım notları benzeri yıl dönümü sürümü bir puro farklı günlerde denendiğinde kakao tonu değişiyor mu anlaşılır üstelik aynı ürüne geri dönüp bakmak gelişimi görmenizi sağlar. San cristobal bastiones puro benzeri koyu ve kalın gövdeli bir kutu de aroma notunun ne kadar sabit kaldığını ortaya koyar bu da zaman kaybına yol açar. Tarih, çubuk adı ile not tabloya girilmelidir nitekim ilk notlar ileride açıldığında şaşırtıcı farklar gösterir. Puanlar arasında iki basamaktan fazla fark çıkıyorsa koşullar yeniden düşünülmelidir. Zamanla kendi ölçütünüz netleşir. Kayıtta öz ifadeler ayrıntılı anlatımlardan daha işlevseldir. Örneğin orta bölüm güçlü ahşap tonu şeklinde bir kayıt yeterli olur. Sonradan okunduğunda net kalmalıdır.
Yoğunluk ve gövde farkı tadımda nasıl görülür
Dolgunluk, dumanın damaktaki dokusunu anlatır; yoğunluk de notaların şiddetidir zira bu iki ölçüt aynı doğrultuda hareket göstermek mecburiyetinde değildir. İkisi çoğu zaman birbirine karıştırılır, hâlbuki ayrı değerlendirilir bu ikisini ayrı düşünmek nihayetinde daha gerçekçi bir yorum ortaya çıkarır. El principe tadım notları benzeri küçük boy, yumuşak bir puro hafif gövdeli olup sedir tonunu belirgin verebilir örneğin ağır bir içim zayıf bir aromayla gelebilir. Dengeli onlu puro kutusu gibi dengeli bir kutu ise orta dolgunlukla sedir tonunu yüksek tutar üstelik ağır bir duman notasız de kalabilir. Yani hafif içimli bir puro güçlü lezzet sunabilir aksi durum de mümkündür. Bunu ayırt etmek için iki ayrı not yazmak işe yarar bu nedenle tek ifadeyle yoğun demek yerine ikisini ayrı değerlendirmek iyidir. Gövdeye bakarak yoğunluğu hesaplamak yanıltır. Birbirine yakın dolgunlukta iki çubuk arasında yoğunluk farkı aramak hassas bir beceridir. Bu becerinin gelişmesi zaman ve düzenli kayıt almayı ister. Sonuçta en iyi ölçüt kişisel tercihiniz kalır.
Tadım ortamını aroma gücüne göre hazırlamak
Oda, yoğunluk algısını en az çubuğun kendisi kadar etkiler yani en iyi tadım koşulları sabitlemekle başlar. Fazla kuru bir ortamda tütün çabuk yanar böylece baharatlı tonlar öne geçer bu nedenle oda şartlarını de deftere geçirmek yararlıdır. Aşırı nemli ortamda ise duman tıkanır ve aroma silikleşir sıcaklık de yaprağın ısınma hızını etkileyen ayrı bir etkendir. La prado nasıl içilir gibi ahşap kutulu bir purosunu değerlendirirken ahşabın koruduğu durumu dikkate almak yararlıdır yoksa iki ayrı günde ortaya çıkan puan farkı çubuktan sanılabilir. San cristobal magnífico puro gibi orta gövdeli onlu bir kutu benzer şartlarda karşılaştırılırsa ayrım net okunur tadım günü planlarken bunu hesaba katın. Temiz hava ortamdaki kokuları azaltır, yoğun koku de algıyı bozar oysa gerçek neden sıklıkla ortamdaki hava ya da koku olur. Değerlendirmeyi hep aynı odada yapmak en güvenilir yoldur. Kapalı bir ortamda duman yoğunlaşırsa sonraki denemenin tadı yanlış algılanabilir. Kapı aralığı sağlamak çoğu zaman yeterlidir. Rüzgar çok güçlüyse yanış yapısı bozulur.